داخلی صفحه دیدگاه آرشيو يادداشت
۵
 
از حرم امام تا میل ومذاق بعضی‌ها
عبدالرحیم اباذری
در آستانه بیست‌وششمین سالگردعروج ملکوتی حضرت امام خمینی (رضوان الله علیه) مقاله‌ای به قلم مدیر مسئول محترم روزنامه جمهوری اسلامی در نقد چگونگی ساخت‌وساز حرم به چاپ رسید. با همه حسن نیت، صداقت و صمیمیتی که نویسنده مقاله داشت اما ناخواسته محتوای آن مورد بهره‌برداری سیاسی برخی محافل و افراد خاص قرار گرفت که از چند وقت پیش سنگر گرفته و منتظر فرصت مناسبی بودند تا به هر وسیله ممکن زهر چشمی از بیت امام ودست‌اندرکاران آن بگیرند و از آب گل آلود، ماهی کینه و کدورت برای خود صید کنند.
البته در این میان مخالفان و موافقانی هم بودند که اینها نیز از سر دلسوزی وحسن ظن به نقد و نظر یکدیگر پرداختند و تا حدودی در رفع سوء تفاهمات کمک کردند و موجب شفافیت موضوع شدند. بخصوص پاسخ دردمندانه سرپرست آستانه تا حدودی جامع وکامل هم بود ، بسیاری از شبهات را بر طرف نمود. در این میان چند نکته‌ای نیزاز زاویه دیگر به نظر رسید که به شرح زیر تقدیم می شود:
۱ – اینکه روشن شد و همه نیز قبول دارند که ساده‌زیستی امام در منزل: قم ، نجف ، جماران ، لزوماً چندان ربطی به سادگی حرم امام ندارد و این دو، مقوله کاملا جدای از هم هستند. اولی متعلق به زندگی شخصی ایشان است و برای همه مدیران و مسئولان در همه زمان‌ها ومکان‌ها الگو می‌باشد. دومی متعلق به تمام ملت ایران و امت اسلامی است. جا دارد به صورت آبرومندانه و با تمام امکانات و استحکامات لازم و در شأن امام و مردم بزرگ ایران ساخته شود.
علاوه از سیره عملی حضرت امام نیز همین استفاده می‌شود. به‌رغم اینکه معظم له هیچ وقت دنبال قُبه و بارگاه برای خود نبودند و به‌خصوص در نامه‌ای به یکی از علمای تهران به این موضوع اشاره و تأکید دارند که: «بهتر است بنده و جنابعالی در فکر قبه و بارگاه نباشیم که اینها برای هیچ کسی سودی ندارد.» (صحیفه امام، ج۲۰ ، ص ۲۴۵) اما همین امام طی حکمی به تولیت حرم امام رضا علیه السلام از وی می‌خواهند برای مزار شریف آیت‌الله شهید مدرس (اعلی الله مقامه) قبه وبارگاه تأسیس شود.(همان، ج۱۹ ، ص۷۳) جالب است این بارگاه با امکانات مقتضی و بسیار مجلل در زمان حیات امام ساخته شد و با یک گنبد و صحن و آستانه وسیع در کاشمر افتتاح گردید.

۲ – اشکال شده بود که چرا حرم امام خمینی با حرم امامان معصوم مقایسه می‌شود؟ اگر جسارت نباشد، باید گفت ظاهراً دوستان عزیز هنوز نتوانستد عظمت و جایگاه واقعی حضرت امام را درک کنند. در این باره خوب است به جملات رهبر معظم انقلاب توجه شود که فرمود:
«شخصیت امام با هیچ کدام از رهبرهای دنیا قابل مقایسه نیست. او را فقط با پیامبران و اولیاء و معصومان می‌توان مقایسه کرد. او اصلا از جنس و خمیره انبیاء بود. به دشواری می‌توان کسی را با این ابعاد و خصوصیات در میان بزرگان و رهبران جهان و تاریخ به جز انبیاء و اولیای معصومین علیهم السلام تصور کرد.»
چنانکه فقیهِ فیلسوف آیت‌الله جوادی آملی قریب به این مضمون فرمود: امام امت حکومتی را بعد از هزار وچهارصد سال بنیان نهاد که ائمه اطهار علیهم‌السلام به خاطر عدم حضور مردم نتوانستد این کار بزرگ را انجام بدهند. البته این به معنای آن نیست که نعوذ بالله ما ایشان را معصوم یا بالاتر معصومین بدانیم، نخیر معصومین فقط چهارده نفر هستند بلکه امام همچنان تالی تلو معصومین است ونزدیک‌ترین انسان به آن بزرگان به شمار می آیند.
حال چه اشکالی دارد که مزارش شبیه حرم امامان معصوم باشد، این کجایش مبانی اعتقادی مردم را ویران می‌کند؟

۳ – برای عدمِ جوازِ اینِ مقایسه، گفته شده که علما در طول تاریخ به این مقایسه حساسیت داشتند و از فیلسوف بزرگ خواجه نصیرالدین طوسی مثال آوردند که ایشان به آیه:
«و کلبهم باسط ذراعیه» تمسک نموده و وصیت کردند تا در پایین پای امامین کاظمین علیهم السلام دفن شوند و ظاهراً این آقایان با کنایه خواستند بگویند که بهتر بود امام خمینی هم در کنار حرم یکی از معصومین دفن می‌شد.
اتفاقا همین پیشنهاد هنگام رحلت معظم له از سوی برخی، از جمله بعضی نمایندگان مردم قم در مجلس وقت، پیشنهاد و اصرار شد. حتی آنها محل دفن را هم در حرم معصومی تعیین کرده و در مدرسه فیضیه نیز اجتماع تشکیل دادند و خواستار انتقال پیکر امام به شهر قم شدند. اما خدا رحم کرد که عقلای قوم و مسئولین هوشیار و جامع‌نگر آن ایام زیر بار این درخواست نرفتند.
تصور کنید اگر این پیشنهاد عملی می‌شد، چه مصائب و مشکلاتی را به دنبال خود می‌آورد! فرض کنید اگر پیکر امام مثل سایر مراجع معظم تقلید در بالا سر حرم معصومی قرار می‌گرفت این ظلم به امام، انقلاب ومردم نبود؟ آن وقت با توجه به تنگی مکان، مراسم سالگرد چگونه برگزار می‌شد؟
اینکه امام بنیانگذار نظام اسلامی هستند و شخصیت‌های سیاسی، مذهبی و... که از خارج وارد ایران می‌شوند و می‌خواهند به ایشان ادای احترام کنند، مراسم‌های رسمی چه سرنوشتی پیدا می‌کرد؟ آیا میهمانان خارجی این بدسلیقگی، کج‌اندیشی، تحجر و جمود را توبیخ و سرزنش نمی‌کردند؟ آیا این کار سوژه تمسخر، تحقیر و مضحکه آنان قرار نمی‌گرفت؟ آن وقت جواب ما به نسل‌های آینده چه می شد؟
با همه احترامی که به مقام شامخ خواجه نصیر طوسی داریم. در این مورد مقالاتی هم از این قلم در تجلیل از ایشان نگارش شده است و هیچ کسی نمی‌تواند منکر خدمات علمی و سیاسی ایشان در آن مقطع زمانی باشد. اما واقعا مقام و منزلت امام با خواجه نصیر یکی است؟ آیا این مقایسه، تحریف شخصیت خمینی کبیر نیست که رهبر معظم انقلاب به آن اشاره کردند؟

۴ – در برخی نوشته آمده بود که چرا مثل ائمه اطهار علیهم السلام برای امام نیز زیارت‌نامه تدوین شده است و یا چرا عبارت «السلام علیک یا روح الله» به ایشان خطاب می‌شود؟ وا مصیبتا که این به اعتقادات جوانان و دانشجویان صدمه وارد می‌کند!
دوستان عزیز با اینکه ادعا می‌کنند در میان مردم و جوانان هستند اما معلوم می‌شود از بسیاری از مسائلی که در میان مردم عمل رایج است اطلاع ندارند. شما به هر شهر، روستا و قصبه‌ای مسافرت کنید و آنجا امام‌زاده داشته باشد، حتما یک زیارت‌نامه هم در کنارش مشاهده می‌کنید، در حالی که بعضی از امامزاده‌ها اصلا هویتشان مجهول است اما چون در ظاهر به اهل بیت نسبت داده می‌شوند مردم زیارتشان می‌کنند و از طرف همین مردم و علمای محل برای آنها زیارتنامه هم تدوین شده است و کار درستی هم هست.
علاوه بسیاری از مزار علما دارای زیارتنامه هستند، نمونه‌اش همین مقبره شیخ صدوق(ره) در شهر ری ده ها سال است زیارتنامه دارد و مردم و علما و فقها با متن همین زیارتنامه به حرم ایشان مشرف می‌شوند و تاکنون هیچ فقیه و مرجعی به آن اشکال و ایرادی نگرفته است.
راستی عبارت «السلام علیک یا روح الله» چه اشکالی دارد؟ به کجای اصول دین یا فروع دین بر می‌خورد؟ آیا غیر از یک سلام ساده به زبان عربی، چیز شرک‌آلودی در آن مشاهده می‌شود؟ اینکه بالاتر از عبارت «السلام علیک یابن رسول الله» نیست وقتی مرحوم شیخ الفقهاء والمجتهدین آیت‌الله العظمی اراکی به خدمت امام می‌رسند با این جمله امام را مورد خطاب قرار می‌دهند.
چه اشکالی دارد یک متن منظم و منسجم تحت عنوان زیارتنامه برای امام هم مثل سایر امامزاده‌ها و سایر علما تهیه شود، وقتی عاشقانش به حرم مشرف شدند با آن عبارت منسجم با ایشان ارتباط برقرار کنند؟
وانگهی مگر قرار است متن زیارتنامه‌ها حتما وحی مُنزل باشد و از جانب غیب نازل وصادر شده باشد؟ البته درباره حضرات معصومین بهتر است مأثور و مستند باشد همان‌طوری که زیارت جامعه کبیره و امین الله و... چنین است، اما در مورد غیر معصوم نیازی نیست و در عرف مردم و خواص علما نیز تاکنون همین‌گونه عمل می‌شده است.

۵ – در برخی نقدها از «سنگ‌های ایتالیایی و مهندس ناظر عربستانی» سخن به میان آمده است. حالا بر فرض هم این حرف درست باشد، اگر با تشخیص مهندسان و متخصصان مربوطه که همه از بچه‌های ارزشی و انقلابی این کشور هستند، در مواردی این گونه عمل شود چه اشکالی می‌تواند داشته باشد؟ به کجای استقلال سیاسی و اقتصادی کشور لطمه وارد می‌شود؟
این در حالی است که در اکثر این‌گونه پروژه‌ها اعم دولتی و غیر دولتی از این موارد، متعدد به چشم می‌خورد. چند وقت پیش که به همراه بعضی از اساتید و دوستان به عنوان سفر تحقیقی – زیارتی به عتبات عالیات مشرف بودیم، یک روز هم میهمان تولیت محترم حرم امام حسین علیه السلام شدیم که نماینده تام الاختیار حضرت آیت الله سیستانی هستند. وسیله‌ای در اختیار ما گذاشتند تا از چند پروژه عظیم اطراف حرم و به‌خصوص دو زائر سرای بزرگ (کربلا – حله وکربلا – نجف ) بازدید کنیم.
هنگام گزارش مدیر اجرایی این پروژه‌ها که یک مهندس جوان عراقی بود معلوم شد اکثر سنگ‌های تزئیینی اطراف حرم و زائرسراها را از کشور چین خریداری می‌کنند. وقتی گلایه شد که چرا از ایران وارد نمی‌کنید، جواب داد چند ماه در این مورد تحقیق و مطالعه کردیم و به این نتیجه رسیدیم که سنگ‌های چینی هم مرغوب‌تر و هم از نظر قیمت مناسب‌تر است.
آنهایی که در ساخت و ساز پروژه‌های مهم دست دارند همه اعتراف می کنند مهندسان عربستان در ساخت‌وساز حرمین شریفین تجربه‌های منحصر به‌فردی دارند. حال چه اشکالی دارد درمواردی که نیاز است جهت استحکام پروژه‌های سرنوشت‌ساز از آنها کمک بگیریم؟ آیا معنای «اطلبوا العلم ولو بالصین» غیر از این است؟
مگر از رهبر معظم انقلاب بارها نشنیدیم تاکید کردند که ما باید ازتجربیات دنیای غرب در علم، تکنولوژی و فن‌آوری بهره‌برداری مناسب بکنیم ولی در همین حال نباید زیر حرف زور آنها برویم؟ فلذا مهندسان عربستان که جای خود دارند.

۵ – حتما مراسم ۱۴ خرداد ۱۳۹۴ را ملاحظه کردید. جمعیت میلیونی زیرسقف حرم امام و صحن‌های اطراف جای گرفتند. رهبر معظم انقلاب برای مردم از اصول ومبانی امام راحل سخن گفت و مرزبندی‌های اسلام ناب و اسلام آمریکایی را برای آنها ترسیم کرد.
یعنی در این مکان، گنبد و گلدسته و قبه و بارگاه با همه تزئییاتش در خدمت انقلاب و اسلام ناب قرار گرفت. در حالی که امام خمینی با آن گنبد و گلدسته و هنری مخالف بود که در خدمت اسلام آمریکایی و مرفهان بی درد باشد.
علاوه آنچه در حرم امام می‌بینید تنها گنبد و گلدسته نیست. در کنار آن، حوزه علمیه، دانشگاه، کتابخانه و مرکز تحقیق و پژوهش نیز وجود دارد. چه شده است چشمان بعضی‌ها فقط سنگ مرمر، سرامیک و کاشی‌ها را خوب می‌بیند؟ به نظر می‌رسد با این سری تنگ‌نظری‌ها حتی نمی‌توان یک قصبه کوچک مثل جمکران را اداره کرد، چه برسد به اینکه انقلاب ما می‌خواهد دنیا را اداره بکند.
امروز در نظام جمهوری اسلامی همه گنبد و گلدسته‌ها در خدمت معارف ناب اهل‌بیت و دارای جهت ضد استکباری هستند و لذا دشمنان نیز از آن در هراس به سر می‌برند. گنبد و گلدسته خود موضوعیت ندارد بلکه تنها وسیله‌ای برای نشر فرهنگ اهل‌بیت است به همین خاطر وقتی گنبد حرم معصومی تَرَک و شکاف بر می‌دارد مرحوم آیت الله بهجت (رضوان الله تعالی علیه) تولیت وقت حرم را به حضور می طلبند، مقداری پول نقد داده و توصیه می کنند هر چه زودتر به تعمیر و بازسازی گنبد بی بی معصومه(سلام الله علیها) اقدام کند و روکش آن را از طلای ناب وخالص قرار دهد و این کار نیز انجام می گیرد و گنبد جدید و طلایی حرم به دست آن فقیه عارف بازگشایی می‌شود، چون صدها سال است زیر این گنبد و گلدسته‌ها معارف اهل بیت تدریس می‌شود.
البته بعضی مناره‌ها و گنبدها در بعضی کشور های اسلامی وجود دارند که در خدمت استکبار و صهیونیست‌هاست و کسی اینها را ترویج نمی‌کند، چنانکه روایت هم داریم وقتی حضرت حجت ظهور کردند همه آنها را خراب خواهند نمود.
در ۱۴ خرداد امسال که با سخنرانی رهبر معظم انقلاب ضریح جدید وحرم امام افتتاح شد از میان انبوه جمعیت هیچ کس احساس اشرافیت ، تجمل وریخت وپاش نداشتند وهمه احساس غرور وعظمت واحساس پاکی ، آرامش ومعنویت با خود به خانه هایشان بردند. البته اگرهم کسان اندکی همه چیز را منفی دیدند نا خواسته تحت تاثیر تبلیغات سوء والقائات آنچنانی برخی محافل خاص واقع شده بودند.
باید بپذیریم که مردم ما هرگز این گونه هزینه ها را هیچ وقت اسراف واشرافیت نمی‌دانند و خیلی راحت با آن کنار می‌آیند. ملت مسلمان وانقلابی ما را کسانی به دین ومذهب بد بین کرده وآزرده خاطر می کنند که قیافه دین ، زهد وتقوا وساده زیستی به خود می گیرند، از امام زمان(عج) برای خود هزینه می کنند ولی در عمل به غیر از ریخت وپاش ، اختلاس های میلیاردی ، خرابکاری و احیانا ریاکاری و دروغگویی ، چیز دیگری در بساط ندارند و قشر دانشجو و جوان کنجکاو نیز از این امور رنج می برند. مبانی اعتقادی را اینها خراب می کنند.

سخن پایانی
آنهایی که درایام رحلت امام دست انتقام از آستین بیرون آوردند وهر چه خواستند گفتند و تخریب کردند، حواسشان باشد، آستانه حضرت روح الله به هیچ شخص، گروه و جناحی تعلق ندارد، اینجا متعلق به کل نظام و انقلاب و همه مردم است و جای عقده‌گشایی نیست.
این چه منطقی است: هر چیزی که مطابق میل ومذاق ما نشد پس اشرافی‌گری و طاغوتی است؟ بعضی آقایان به قدری دست و پایشان را گم کردند، آمدند برای رهبری هم تعیین تکلیف نمودند و گفتند: بهتر است رهبری به حرم نروند و این پروژه را افتتاح نکنند و آن را به دیگری وا گذارند!
به دوستانی که از باب نصیحت و خیرخواهی نکاتی را در نقد عملکرد مسئولین حرم مطرح کردند، پیشنهاد می‌شود لحظاتی خود را به جای سرپرست، مدیران و مهندسان محترم حرم قرار دهند و اندکی با نگاه آنان به این موضوع نظر افکنند. یا اصلا اگر جسارت نباشد چند مدتی این مسئولیت خطیر را خود بر عهده بگیرند.
یقین دارم آن وقت بسیاری از سوء تفاهمات بر طرف شده و در کنار این نقدها، تشکر و قدردانی‌ها هم چشمگیر خواهد شد.
 
کد مطلب: 5151
Share/Save/Bookmark
 
تاریخ انتشار : چهارشنبه ۲۰ خرداد ۱۳۹۴
ساعت انتشار : ۰۱:۴۸
 
 


انتشار یافته : ۵نظر     در صف انتشار : ۰نظر     تکراری،غير قابل انتشار : ۰نظر
حامد
Iran, Islamic Republic of
۱۳۹۴-۰۳-۲۰ ۱۷:۱۲:۲۲
کلا آقای اباذری نظرشان همین یک جمله است: «چه اشکال دارد؟» (1821)
 
محسن
۱۳۹۴-۰۳-۲۱ ۰۷:۳۴:۲۹
گرچه در حق بیت امام بی انصافی هایی می شود اما در دفاع هم نباید بی انصافی کرد.
حرم امام به اندازه کافی بلکه بیش از اندازه بزرگ بود و هیچ توجیه عقلایی در دفاعیه ها نمی توان دید مگر یک نوع از مسامحه کاری
امام را با تحقق اهدافش بزرگ کنید نه با حرم
بنده یک سال در کنار میهمانان خارجی به حرم امام و با فاصله چند روز به بیت امام رفتیم .در روز اول در حرم همه احساس منفی داشتند و بدگویی می کردند و همانها با اینکه برخی سلفی بودند با ورود به بیت امام در جماران مبهوت و شکه بودند.
این تصور سطحی شماست که خیال می کنید امام را باید با حرم بزرگ تجلیل کرد. بنایی که تا 500 سال بماند. اهداف امام و افکارش را تا چند سال گارانتی کرده اید؟؟؟؟؟؟ (1822)
 
حسن
۱۳۹۴-۰۳-۲۳ ۰۸:۱۷:۰۶
حالا شما چرا اینقدر به حرم امام حساس شدید، مصلی تهران که تزئییناتش بیشتر از اینجاست؟ (1825)
 
حسن
۱۳۹۴-۰۳-۲۳ ۲۲:۰۱:۳۶
یک مورد که نمتونه ملاک ومعیار قضاوت باشد.ملاک عموم مردم است. همان طوری آقای اباذری گفته توده مردم این برداشت اشرافی گری را ندارند و مردم با این گونه مسائل بخوبی کنار می آیند. (1827)
 
حامد
۱۳۹۴-۰۳-۲۵ ۲۲:۲۵:۰۳
منظورتان از «به خوبی کنار آمدن» چیه؟ چه کار کنند به معنای خوب کنار نیامدن است؟ (1830)