داخلی صفحه اسلام در آمریکای شمالی آرشيو گزارش
 
معرفی کتاب شیعه در امریکای شمالی
محمدرضا حضوربخش*
کتاب شیعه در امریکای شمالی که توسط پروفسور لیاقت تکیم به رشته تحریر درآمده، یکی از منابع اصلی و البته محدودی است که درزمینه مطالعه وضعیت شیعیان در قاره امریکای شمالی به چاپ رسیده است. قبل از این کتاب، تمامی منابعی که به موضوع اسلام در منطقه امریکای شمالی پرداخته‌اند، توسط اهل سنت نگاشته شده و طبیعتاً تداعی کننده ایدئولوژی آنها هستند. گفتنی است کارهایی درزمینه شیعیان نیز نوشته شده که همه آنها به‌صورت جزئی و منطقه‌ای مورد تحقیق قرار گرفته است. به اذعان مؤلف، کل پروژه در حدود ده سال زمان برده است و تلاش بر این بوده که تمام مصاحبه‌ها، گزارش‌ها و آمارها به‌صورت شخصی یا نقل مستقیم انجام گیرد.
مؤلف در فصل اول به سیر تاریخ ورود مسلمانان و همچنین شیعیان به امریکا پرداخته است و بنابر برخی احتمالات غیر رسمی، حتی ورود مسلمانان به امریکا را قبل از کشف این کشور توسط کریستفر کلمب تخمین می‌زند. اولین دسته از مهاجران شیعه از شام (لبنان امروز) در دهه 20 به این کشور سفر کردند و در بین دهه‌های 50 تا 80 میلادی به دلیل مشکلات داخلی کشورهای اسلامی و تسهیل قوانین مهاجرتی در امریکا و کانادا، میزان مهاجرت مسلمانان به اوج خود رسید.

تمرکز کتاب در فصل دوم به مراکز اسلامی و شیعی در امریکای شمالی معطوف شده است. علاوه بر نام بردن از مهم‌ترین مراکز و پایگاه‌های اسلامی در امریکای شمالی، این بخش از کتاب متکفل بحث از چالش‌های این مراکز است، مسائلی از قبیل معضلات جوانان و فاصله گرفتن آنها از مراکز اسلامی، قوم‌گرایی و مسئله زنان. پروفسور لیاقت تکیم در این بخش نمونه‌های متعددی از اختلافات قومی و نژادی و دخالت فرهنگ در دین را متذکر می‌شود.

در فصل سوم، گزارش آماری از مراکز متعدد در امریکای شمالی ارائه شده است. این اطلاعات به‌صورت موسمی و مناسبتی قابل استفاده است. ازجمله عناصر این گزارش نام سازمان، آدرس، عالم مقیم، تعداد اعضاء نژاد، سال تأسیس، زبان برنامه‌ها، چالش کنونی و چشم‌اندازهای آینده است.

فصل چهارم به نقش رهبری و مرجعیت و تاریخ حضور فعال آنها در منطقه امریکای شمالی اشاره شده است. آیت‌الله خویی اولین مرجع شیعی است که به راه‌اندازی یک مرکز اسلامی و حل مسائل شیعیان این منطقه رسیدگی کرده است. مشکل اصلی رهبری تشیع در این منطقه، اختلافات فقهی و مبنایی علماء و مراجع در موضوعاتی مثل رؤیت هلال، مسئله ارتباط جوانان، تکنولوژی، فتاوای سنتی است. از دیگر نکات حائز اهمیت، بومی نبودن علماء و عدم آشنایی آنها با جوامع غربی است.

آخرین فصل کتاب به تطبیق فعالیت‌های تبلیغی اهل سنت و شیعه پرداخته است. همان‌طور که قابل پیش‌بینی است، سنی‌ها در این عرصه نسبتاً موفق عمل کرده‌اند درحالی‌که شیعه اساساً کار تبلیغی انجام نمی‌دهد. مراکز اسلامی صرفاً به برگزاری اعمال عبادی خود مشغول هستند و هیچ حرکتی برای جذب سایر مردم از خود نشان نمی‌دهند. از طرفی، مؤلف کتاب قائل است که شیعه شدن یک فرآیند است و نه یک پدیده. بنابراین باید برنامه‌ریزی بلندمدت برای افرادی که تازه شیعه هستند، چه ازلحاظ اجتماعی، فرهنگی و چه ازلحاظ اقتصادی و سیاسی صورت بگیرد. این در حالی است که جامعه شیعه در خواب غفلت به سر می‌برد.

* محمدرضا حضوربخش پژوهشگر گروه مطالعات راهبردی مجمع جهانی اهل بیت
 
کد مطلب: 7466
Share/Save/Bookmark
 
تاریخ انتشار : جمعه ۲۸ مهر ۱۳۹۶
ساعت انتشار : ۲۱:۰۸
 
 
شیعه در امریکای شمالی/ لیاقت تکیم
 


انتشار یافته : ۰نظر     در صف انتشار : ۰نظر     تکراری،غير قابل انتشار : ۰نظر