پایگاه تحلیلی خبری دین آنلاین - آخرين عناوين مقاله http://dinonline.com/reflection/article Sun, 27 May 2018 01:51:31 GMT استوديو خبر (سيستم جامع انتشار خبر و اتوماسيون هيئت تحريريه) نسخه 3.0 http://dinonline.com/skins/default/fa/normal3/ch01_newsfeed_logo.gif تهيه شده توسط پایگاه خبری دین آنلاین http://dinonline.com/ 100 70 fa نقل و نشر مطالب با ذکر نام پایگاه خبری الف آزاد است. Sun, 27 May 2018 01:51:31 GMT مقاله 60 آیا علم می‌تواند اثر انگشت خالق را در طبیعت تشخیص دهد؟ http://dinonline.com/doc/article/fa/7703/ خداوند از طریق نگاشته‌هایش در طبیعت خودش را بر ما آشکار می‌کند. بر اساس نقل‌قولِ ایّوب 12: 9-7، بخشی از این نشانه‌ها شامل «اثر انگشت‌ها»یی است که او بر روی خلقت گذاشته است. ]]> مقاله Tue, 24 Apr 2018 07:10:44 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7703/ پایان گشودگی به ساحت قدس مرگ امر دینی، پایان حیات معنوی تأملی بر جایگاه متون مقدس در جهان معاصر http://dinonline.com/doc/article/fa/7694/ دین و زیست دینی همواره یکی از ساحات بنیادین در فرهنگ و تمدن بشری بوده است. لیکن پرسشی که در اینجا کوشیده می‌شود تا درباره آن به اندیشه پرداخته شود این است: آیا در عصر و جهان کنونی، و با توجه به آن که سوبژکتیویسم متافیزیکی و سکولاریسم و نیهیلیسم حاصل از آن به آخرین مرزهای بسط خویش رسیده است، زیست دینی، نه در معنای اعتقاد به یک نظام تئولوژیک، یا به منزله بخشی از فرهنگ، میراث تاریخی و مؤلفه‌ای از مجعولیت و رویدادگی اجتماعی یا به منزله ابژه‌ای پژوهشی، بلکه در معنای «گشودگی به ساحت قدس» و «قیام و مأوا گزیدن در ساحت اولوهیت»، از اساس برای بشر روزگار ما امکان‌پذیر است، یا همان‌گونه که هگل از «پایان هنر فاخر» در دوران مدرن و هایدگر از «پایان فلسفه» در عصر غلبه تفکر علمی و تکنولوژیک سخن به میان آوردند ما نیز می‌توانیم و باید از عدم امکان زیست دینی و زندگی بر اساس نسبت آدمی با ساحت قدس در روزگار کنونی سخن بگوییم؟ آیا می‌توان گفت متون مقدس ماهیتاً به پایان خود رسیده، چرا که دیگر نمی‌توانند رسالتی وجودشناختی و بنیادین را در این جهان برعهده گیرند و دوران انجام رسالت وجودشناختی‌شان به پایان رسیده است؟ ]]> مقاله Sat, 14 Apr 2018 10:02:56 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7694/ فربه‌تر از سروش و داوری؛ نقدی بر تفلسُفِ صِرف دربارة امکان/عدمِ امکانِ علوم انسانیِ دینی http://dinonline.com/doc/article/fa/7656/ نوشتار پیش رو که قسمتی از یک رساله در حال انتشار است، سه بخش دارد: مروری اجمالی از اصل مسئله، بررسی امکان‌سنجی تولید گزاره‌ها یا نظریات علمیِ برخاسته از دین (هر دینی) با تمرکز بر حوزه روان‌شناسی، و معرفی الگوی تعاملی. در پایان یادآور است که بحث امکان‌سنجیِ علوم انسانیِ دینی (یا بومی) به جای آنکه از سویِ محققان هر رشته خاص علوم انسانی پیگیری شود، متأسفانه به اعراض سیاسیِ حاکمان، و مدعیات جدلی‌الطرفین فلسفیان آلوده شده است. ]]> مقاله Sat, 03 Mar 2018 14:37:10 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7656/ مسئله شر و تحلیل "جیمز کلارک" http://dinonline.com/doc/article/fa/7564/ بار دیگر ایران عزیزمان در غم از دست دادن هموطنان زلزله‌زده به سوگ نشست و رنج ناشی از مواجهه با شرور، بر جان و وجودمان مستولی گردید. در این هنگامه درد و رنج، سوالی که اذهان بسیاری را درگیر می‌کند؛ چرایی وقوع این قبیل حوادث اسفناک در چهارچوب باور به وجود خداوند قادر مطلق، دانای مطلق، و خیر محض است. این سؤال چالش‌زا که ذیل عنوان مسئله شر ((Problem of Evil صورت‌بندی فلسفی می‌شود، محل بحث و گفتگوی فیلسوفان بسیاری در طول تاریخ بوده است و از جدّی‌ترین وقدیمی‌ترینِ براهین علیه خداباوری تلقی می‌گردد. هر چند بی‌تردید پس از ارائه نظریه تکامل، نحوه تحلیل آن سمت و سوی تازه‌ای نیز به خود گرفته است. در زمینه مسئله شر و خداباوری، پرفسور "جیمز کلی کلارک" استاد دانشگاه نوتردام، نقطه‌نظر و دیدگاهی در خور توجه دارد که در این نوشتار بدان خواهیم پرداخت. ]]> مقاله Tue, 14 Nov 2017 08:52:43 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7564/ زلزله؛ چندضلعی نامنتظم http://dinonline.com/doc/article/fa/7563/ اراده انسان‌ها در وقوع زلزله نقشی ندارد، اما تدبیر همه‌جانبه‌نگر آن‌ها پیش، حین و پس از وقوع زلزله می‌تواند در کاهش رنجها و آسیبها و سرعت بخشیدن به بازگشت اوضاع به شرایط طبیعی بسیار مؤثر باشد. نگاه و تربیت دینی که پدیده‌های طبیعی را از نشانه‌هایی خدا و فرصتی برای کاربست خرد و اندیشه و پارسائی می‌داند انسان را از دایره محدودنگری و سطحی‌نگری بیرون می‌آورد و به او کلان‌نگری می‌آموزد. در پرتو چنین نگاهی موارد زیر را به عنوان مهمترین وجوه زلزله می‌توان برشمرد و ضرورت بازنگری در اساسنامه، شرح وظایف و ترکیب اعضای ستادهای حوادث غیرمترقبه را بر اساس آن به مسؤولان گوشزد کرد: وجه علمی (زمین‌شناسی و دیگر علوم وابسته)، وجه معرفتی، وجه عاطفی و روانی، وجه شرعی و آداب و آیین دینی، وجه سیاسی داخلی، وجه سیاسی خارجی، وجه ارتباطی و اطلاع‌رسانی، وجه حقوقی، وجه اجتماعی، وجه اقتصادی و بازرگانی، وجه تاریخی، وجه مرتبط با محیط زیست، وجه مرتبط با فرهنگ عمومی، وجه عمرانی و حمل و نقل جاده‌ای، وجه بهداشتی و درمانی و وجه مدیریتی. ]]> مقاله Mon, 13 Nov 2017 15:25:24 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7563/ نتایج دنیوی آموزه‌های دینی تأملاتی در نسبت‌سنجی امر سیاسی با امر دینی http://dinonline.com/doc/article/fa/7550/ به نظر می‌رسد به‌منظور مصون نگه داشتن سیاست از مداخلات ناصواب دین، که علت اصلی تمایل قائلان به سکیولاریزم سیاسی به موضوع «جدایی امر دینی از امر سیاسی» است، پذیرش مداخله دین در امر سیاسی با رعایت سه شرط: 1) عرفی بودن، 2) عقلانی بودن و 3) انتخابی بودن، بیش از تلاش برای جلوگیری از مداخله دین در سیاست مفید فایده باشد. تلاش من در بازخوانی بسیار مجمل حیات سیاسی ائمه دین در این نوشتار نیز جستن عناصر اصلی این مداخله‌گری و تبیین دکترین «سیاستِ دینی» است. ]]> مقاله Mon, 30 Oct 2017 18:40:55 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7550/ تصادف http://dinonline.com/doc/article/fa/7515/ مقاله «تصادف»(chance) از مدخل‌های «دانشنامه علم و دین»* است به سرویراستاری جی. ونتزل وِرد وان هویستین. مسعود سنجرانی این مقاله را ترجمه کرده و در اختیار دین‌آنلاین گذاشته است: ]]> مقاله Tue, 19 Sep 2017 09:19:12 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7515/ الهیات سیاسی پراگماتیستی! تأملی در امکان یا امتناع http://dinonline.com/doc/article/fa/7474/ یکی از معضلات مرسوم در پژوهش‌های علوم انسانی، ابهام در تعریف گزاره‌ها و مفاهیم است؛ که البته این ابهام تا حدی طبیعی می‌نماید؛ چه علوم انسانی عرصه جولان اذهان انسانی و تفاسیر آن‌ها از هستی است. اما به‌نظر می‌رسد می‌توان و باید تا حد امکان این ابهام و گستردگی را تقلیل داد؛ به‌ویژه در میان پژوهشگران ایرانی که این معضل بیش از حد طبیعی آن فربه شده و فضایی غبارآلود و سردرگم‌کننده را ایجاد کرده است. مثال شاید معروف این مسأله خلط میان سه مفهوم «حکومت»، «حاکمیت» و «دولت» است. این سه مفهوم در علم سیاست، معانی لغوی و اصطلاحی ویژه و متفاوتی دارند؛ حال آن‌که در سخنرانی‌های و مقالات علمی به‌راحتی می‌توان مواردی را یافت که مثلاً شخصی در حال نقد ساختار حکومت است؛ اما از واژه حاکمیت استفاده می‌کند! ]]> مقاله Sun, 27 Aug 2017 06:23:58 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7474/ نخستين تلاش‌هاي شيعي در تفسير كتاب مقدس: مصباح الظلمات فی تفسیر التورات http://dinonline.com/doc/article/fa/7292/ خاستگاه مشترك اديان ابراهيمي، ضرورت شناخت متون مقدس را براي پيروان سه دين يهوديت، مسيحيت و اسلام ايجاب مي‌كند. اما شناخت واقعي نيازمند پيش‌نيازهاي متعددي است كه مهمترين آن دانش زبان اصلي اين متون مي‌باشد. مؤلف رساله مصباح الظلمات في تفسير التورات در حدود 200 سال قبل با استفاده از متون درجه اول يهودي مانند تلمود، عين يعقوب و ... به معرفي تورات پرداخته است. طبق تصريح نويسنده، اين رساله تنها درآمدي بر تفسير مفصل او بر تورات بوده، اما ظاهرا موفق به نگارش آن نشده و يا به دست ما نرسيده است. به رغم اينكه عتباتي در تأليف خود مبتكر بوده و رسالة حاضر متضمن نوآوري‌هاي خوبي در مطالعات تطبيقي مي‌باشد، با همة اين توصيف‌ها رويكرد وي كاملاً انتقادي است و اين اثر نيز جزء ميراث ادبيات رديّه‌نويسي به شمار مي‌رود. ]]> مقاله Sun, 23 Jul 2017 04:46:38 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7292/ اگر حیوان نیستیم، پس چه هستیم؟ http://dinonline.com/doc/article/fa/7325/ فلاسفه و الهیدانان در سنت مسیحی، انسان‌ها را به‌واسطه حضور بارقه‌ای الهی در آنها متمایز از دیگرحیوانات می‌دانند. دسترسی به این منبع درونیِ اشراق(نفس) هرگز از بیرون امکان‌پذیر نیست. در واقع نفس، ارتباطی به نظام جهان مادّه ندارد و امری مافوق‌طبیعی است. اندیشمندان و الهیدانان معتقدند که وقتی جسم مضمحل می‌شود و می‌میرد، احتمالاً نفس به سمت ماورای طبیعت به پرواز درمی‌آید. ولیکن پیشرفت‌های اخیری که در حوزۀ علم ژنتیک، عصب‌شناسی و روانشناسیِ فرگشتی حاصل شده همگی این اندیشه را رد می‌کنند. حال این سؤال مطرح شده که چه چیزی را جانشین باور به وجود نفس سازیم؟ زیرا کاملاً روشن است که با اینکه ما حیوان هستیم و در سلسلۀ علّیتی اسیر شده‌ایم که ما را به عالم حیوانی متّصل می‌سازد، چیزی فراتر از یک حیوان هستیم. ]]> مقاله Wed, 26 Apr 2017 18:31:14 GMT http://dinonline.com/doc/article/fa/7325/