نمایش خبر در روز :  
ماه :  
سال :  
بخش :  
دکتر سيد حسن اسلامي اردکانی
استاد دانشگاه ادیان و مذاهب

اقبال گاهی زود می‌آید

نوشته حاضر بهانه‌ای است برای همدمی و همسخنی دوباره با اقبال لاهوری، متفکر اصیل و جسور مسلمان که شعر را رسانه‌ای برای انتقال آرمان فکری و اجتماعی خود ساخت. با این نگاه، این نوشته شش بخش را در بر می‌گیرد. در بخش نخست به اجمال زمانه اقبال و وضع مسلمانان و دیدگاه‌هایی که برای رهایی از وضع نامطلوب آن روزگار ...

۲۷ شهريور ۱۳۹۷ ساعت ۱۹:۱۴
 
تمایز میان شریعت و فقه از منظر محمد سعید العشماوی*

تمایز میان شریعت و فقه از منظر محمد سعید العشماوی*

محمد العشماوی قاضی معروف مصری، یکی از برجسته‌ترین متفکران جهان اسلام در جهان معاصر است. او دانش خود درباره الهیات اسلامی را محدود به حوزه‌های اصول دین و شریعت کرده است و در این زمینه سخنرانی‌ها، کتاب‌ها و مقالات بسیاری ارائه داده است. برای اینکه بتوان به نحو شایسته‌ای آراء العشماوی و چالش‌های پیش روی ...

۱۷ شهريور ۱۳۹۷ ساعت ۰۱:۳۶
 
نقدی بر ایده سیاسی سعید العشماوی

نقدی بر ایده سیاسی سعید العشماوی

بحث از حاکمیت سیاسی و ربط و نسبت آن با آموزه‌های دینی یکی از پرچالش‌ترین مباحث در عرصه اندیشه ورزی است. برخی بر این باورند که دین هیچ‌گونه دخالتی در امر سیاست نداشته و آن را به عقل مردم واگذار کرده است. برخی دیگر، این رویکرد را نمی‌پذیرند و معتقدند که دین اسلام، در کوچک‌ترین مسائل بشر نیز ورود کرده ...

۱۷ شهريور ۱۳۹۷ ساعت ۰۱:۳۶
 
کتاب اسلام‌گرایی یا اسلام؟ مانیفست محمد سعید العشماوی

کتاب اسلام‌گرایی یا اسلام؟ مانیفست محمد سعید العشماوی

کتاب اسلام سیاسی در سال 1987 توسط محمد سعید العشماوی نوشته و در مصر منتشر شد. دو سال بعد این کتاب تحت عنوان اسلام‌گرایی علیه اسلام به فرانسه برگردانده شد. سال 1382 امیر رضایی این کتاب را از فرانسه ترجمه کرد و نامش را به "اسلام‌گرایی یا اسلام؟" تغییر داد و انتشارات قصیده‌سرا آن را منتشر کرد.

۱۷ شهريور ۱۳۹۷ ساعت ۰۱:۳۵
 
قاضی عشماوی؛ تمام قامت علیه اسلام سیاسی

قاضی عشماوی؛ تمام قامت علیه اسلام سیاسی

محمد سعید العشماوی، نواندیشی مصری است. فارغ‌التحصیل رشته حقوق است و دادستان دادگاه‌های مصر بوده. تأملاتش در حقوق و قضاوت او را به ریشه‌یابی وضع قوانین نیز معطوف کرده است. قوانین اسلامی را بر اساس زمان و مکان آن تفسیر و تعبیر می‌کند. برکشیدن قوانین حقوقی را تا زمان‌های آینده برنمی‌تابد. رسالت قرآنی را ...

۱۷ شهريور ۱۳۹۷ ساعت ۰۱:۳۵
 
بررسی مفهوم ملت در اندیشه سیاسی نائینی

بررسی مفهوم ملت در اندیشه سیاسی نائینی

با طلوع مدرنیته در ایران و در خلال عصر مشروطه، مفاهیم و نظریه‌های سنتی و سیاسی ما، با چالش مواجه شد. برای حل این چالش‌ها، متفکران مختلف تلاش‌هایی را صورت دادند. یکی از مهم‌ترین این اندیشمندان نائینی بود که سعی داشت از دل سنت راهی به تجدد بگشاید. در این مقاله، نحوه مواجهه او با مفهوم ملت در اندیشه سیاسی‌اش ...

۱۵ مرداد ۱۳۹۷ ساعت ۰۱:۱۱
 
یهودیان هند

یهودیان هند

در هند جدید یهودیان بدون مشکل خاصی با مسلمانان زندگی می‌کردند اما در دهه‌های اخیر با ظهور گروه‌های اسلامی افراطی مانند لشکر طیبه، یهودیان هند مورد حملات تروریستی واقع می‌شوند که یکی از مهم‌ترین آن‌ها قتل یک خاخام و همسرش در سال 2008 در بمبئی بود. یهودیان در سراسر دنیا پراکنده‌اند، اما پراکندگی آنها ...

۱۳ مرداد ۱۳۹۷ ساعت ۱۸:۵۶
 
اندیشه‌های دینی هابرماس، بوردیو و فوکو

اندیشه‌های دینی هابرماس، بوردیو و فوکو

نگاه یورگن هابرماس به دین در نظریه حوزۀ عمومی، مفاهیم میدان و عادت‌واره مذهبی که مورد استفاده بوردیو واقع شده‌اند و مباحث مربوط به دین، حکومت‌داری و بدن در نظریات میشل فوکو همواره مورد توجه دین‌پژوهان بوده و پژوهش‌های بسیاری مبتنی بر نظریات این سه متفکر در حوزه دین استوار شده است.

۶ مرداد ۱۳۹۷ ساعت ۱۵:۳۹
 
نویسنده: دکتر هیثم مزاحم
(رئیس مرکز مطالعات خاورمیانه در بیروت و سردبیر سایت خبری لوانت)
تاریخ: 3 فوریه 2016

سلفی‌گری جهادی: از اخوان تا داعش

سلفی‌گری جهادی آشنایی با شاخه‌های سلفی‌گری و وهابیت در دین اسلام و درک تفاوت‌های این دو امری حائزاهمّیت است، چراکه پس از انقلاب‌های بهار عربی قدرت و نفوذ هر دوی این ایدئولوژی‌ها در محدودۀ خاورمیانه و شمال آفریقا افزایش پیدا کرده ‌است. «سلفی‌گری جهادی»...

۵ مرداد ۱۳۹۷ ساعت ۰۲:۱۸
 
ویلیام جیمز و تبیین تکاملی باور

ویلیام جیمز و تبیین تکاملی باور

این مطلب از بخش 4 فصل 13 کتاب The Metaphysical Club نوشته‌ لوئیس مناند(Louis Menand) انتخاب و ترجمه شده است. انتخاب عنوان، از مترجم است.

۲۱ تير ۱۳۹۷ ساعت ۱۰:۵۷
 
دکتر ان. ماریس: عضو دپارتمان الهیات و کلیساشناسی دانشگاه استلنبوش، آفریقای جنوبی

تأملاتی الهیاتی در باب خشکسالی، قحطی و آب حیات

در سال‌های اخیر، افریقای جنوبی یکی از بدترین دوره‌های خشکسالیِ خود را تجربه می‌کند، به ویژه قحطی آب در این کشور تبدیل به مسئله‌ای بسیار جدی شده است. در زمان خشکسالی کنش و عملِ الهیاتی، با توجه به وظیفۀ هرمنوتیکی، می‌تواند این باشد که معنا را در زبان آب ردیابی کند و زبان آب در دعاها، کتاب‌های مقدس، همچنین ...

۱۹ تير ۱۳۹۷ ساعت ۲۲:۲۵
 
عضو هیئت علمی پژوهشگاه فرهنگ واندیشه اسلامی

آیا خروج روحانیت از حکومت به نفع فرایند دموکراسی در ایران خواهد بود؟

روحانیت شیعه پیش از انقلاب اسلامی ایران درباره تعامل با قدرت تجربه‌ای محدود داشت. فقه سیاسی و اندیشه سیاسی نیز تا پیش از انقلاب معطوف به همان محدودیت، به تولید ادبیات می‌پرداخت. پس از انقلاب اسلامی خواسته یا ناخواسته، روحانیت به تعامل با قدرت برخاست و بخش عمده‌ای از قدرت متأثر از این نهاد گردید. این ...

۱۲ تير ۱۳۹۷ ساعت ۰۱:۵۳
 
استادیار دین‌پژوهی (دانشگاه ادیان قم)، پژوهشگر انجمن مطالعات فرامنطقه‌ای (برلین)

قوانین ازدواج در سه‌ضلعی فقه، خانواده و دولت

تصمیم‌گیری درباره سن ازدواج و لزوم اجازه پدر برای ازدواج زنان باید در چارچوب‌های تاریخی و اجتماعی دیده شود. نه تنها شرایط امروزی ما بلکه وضعیت تاریخی و اجتماعی هنگام ایجاد قوانین (چه فقه و چه قانون مدنی) به ما در فهم قوانین و بازنگری در آنها کمک می‌کند.

۱۰ تير ۱۳۹۷ ساعت ۲۲:۴۲
 

دو راهبرد به احکام اجتماعی شریعت

احکام اجتماعی ثابت و ابدی درشریعت موضوع مناقشات دامنه‌داری است. دکترحسین واله، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید بهشتی، نقد استاد محمد مجتهد شبستری را بر موضع فقه سنتی در این موضوع، بخشی از انتقاد گسترده‌تر او به قرآن‌شناسی سنتی می‌داند. وی معتقد است در حالی‌که اصل نقد او صحیح و قابل دفاع است، راهبردی که برای ...

۳ تير ۱۳۹۷ ساعت ۰۲:۴۶
 
مروری انتقادی بر قرآن‌شناسی مجتهد شبستری

مروری انتقادی بر قرآن‌شناسی مجتهد شبستری

دکتراحمدواعظی، عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم، معتقد است دعاوی و تلقی‌های نامتعارف و ناسازگار با باورداشت‌های قاطبة مسلمین در رویکرد قرآن‌شناسانة مجتهد شبستری دچار ضعف استدلالی است و تلاش‌های ایشان بستری برای مدلّل کردن این دعاوی با کاستی‌ها و ناکامی‌های جدّی مواجه است اما معتقد است: ایشان نه به‌لحاظ ...

۳ تير ۱۳۹۷ ساعت ۰۲:۳۱
 
نعیمه پورمحمدی عضو هیئت علمی دانشگاه ادیان و مذاهب

تحلیل و نقد گفتمان تئودیسه‌های سنتی در پاسخ به مسئلۀ شر

مهمترین تئودیسه های سنتی در پاسخ به مسئله ی شاهد محور شرعبارتند از تئودیسه های «اختیار»، «پرورش روح»، «خلوص»، «تسلیم و وابستگی به خدا»، «مکافات و هشدار»، «جبران» و «قدردانی». به الگوی فکری حاکم بر این تئودیسه ها «گفتمان تئودیسه» می گوییم. گفتمان تئودیسه ها از جهات مختلف فلسفی قابل انتقاد است. در این ...

۲۴ خرداد ۱۳۹۷ ساعت ۱۱:۰۵
 
مذهب انیشتین چه بود؟

فلسفه

مذهب انیشتین چه بود؟

یهودیان، مسیحیان، باخدایان، مشرکان، بی‌خدایان، جاهلان و انسانگرایان هر کدام انیشتین را از خود می‌دانند و هر کدام برای ادعای خود دلیلی دارند. مشکل انیشتین و خدا به این خاطر است که وی حرف‌های زیادی در مورد خدا و مذهب گفته است.

۱۹ ارديبهشت ۱۳۹۷ ساعت ۱۴:۳۳
 
علم چگونه تجربۀ نزدیک به مرگ را شرح می‌دهد؟

زندگی پس از مرگ

علم چگونه تجربۀ نزدیک به مرگ را شرح می‌دهد؟

علم می‌تواند شرح بدهد که چرا افراد در تجارب نزدیک به مرگ، تونلی منتهی به نور می‌بینند.

۱۶ ارديبهشت ۱۳۹۷ ساعت ۲۲:۰۷
 
فاضل رانا، بیوشیمیت، محقق و نویسنده کتاب «طراحی سلولی»

طراحی سلولی

آیا علم می‌تواند اثر انگشت خالق را در طبیعت تشخیص دهد؟

خداوند از طریق نگاشته‌هایش در طبیعت خودش را بر ما آشکار می‌کند. بر اساس نقل‌قولِ ایّوب 12: 9-7، بخشی از این نشانه‌ها شامل «اثر انگشت‌ها»یی است که او بر روی خلقت گذاشته است.

۴ ارديبهشت ۱۳۹۷ ساعت ۱۱:۴۰
 
پایان گشودگی به ساحت قدس مرگ امر دینی، پایان حیات معنوی تأملی بر جایگاه متون مقدس در جهان معاصر

پایان گشودگی به ساحت قدس مرگ امر دینی، پایان حیات معنوی تأملی بر جایگاه متون مقدس در جهان معاصر

دین و زیست دینی همواره یکی از ساحات بنیادین در فرهنگ و تمدن بشری بوده است. لیکن پرسشی که در اینجا کوشیده می‌شود تا درباره آن به اندیشه پرداخته شود این است: آیا در عصر و جهان کنونی، و با توجه به آن که سوبژکتیویسم متافیزیکی و سکولاریسم و نیهیلیسم حاصل از آن به آخرین مرزهای بسط خویش رسیده است، زیست دینی،...

۲۵ فروردين ۱۳۹۷ ساعت ۱۴:۳۲